బ్లాక్‌చైన్ ప్రాథమిక అంశాలు

బ్లాక్‌చైన్ టెక్నాలజీ మౌలిక నిర్మాణం గురించి తెలుసుకోండి.

పరిచయం

బ్లాక్‌చైన్ టెక్నాలజీ డేటాను నిల్వ చేసి, దాన్ని ట్రాక్ చేసే విప్లవాత్మక పద్ధతి. అదే డేటాను ఎవరైనా చూడగలిగేలా కూడా చేస్తుంది. గతంలో జరిగిన అన్ని లావాదేవీలను ఇది ఒకే బహిరంగ జాబితాగా అమర్చుతుంది. ఆ జాబితాను ఎవరైనా చూడవచ్చు, కానీ ఎవరూ మార్చలేరు. లావాదేవీల ఈ బహిరంగ జాబితానే మొత్తంగా బ్లాక్‌చైన్ ఖాతా పుస్తకం అంటారు.

బ్లాక్‌చైన్ పొరలను పరిశీలించాక, బ్లాక్ ఎక్స్‌ప్లోరర్ అనే సాధనం చూపే నిర్మాణం మీకు అర్థమవుతుంది: బ్లాక్‌ల జాబితా, ఆ బ్లాక్‌లలోని లావాదేవీలు, ప్రతి లావాదేవీ వివరాలు. దీన్ని ప్రత్యక్షంగా చూడాలంటే, Ethereum-కు ప్రసిద్ధ బ్లాక్ ఎక్స్‌ప్లోరర్ అయిన Etherscan తెరవండి.

బ్లాక్‌చైన్ నిర్మాణం

బ్లాక్‌చైన్ అనే పదాన్ని నామవాచకంగా (Bitcoin బ్లాక్‌చైన్) లేదా విశేషణంగా (బ్లాక్‌చైన్ టెక్నాలజీ) వాడవచ్చు. ఏ విధంగా వాడినా, క్రిప్టోకరెన్సీలు దేని మీద నిర్మితమయ్యాయో ఆ మొత్తం నిర్మాణాన్నే బ్లాక్‌చైన్ సూచిస్తుంది.

బయటి నుంచి లోపలికి చూస్తే, బ్లాక్‌చైన్‌లో 3 స్థాయిల నిర్మాణం కనిపిస్తుంది:

మొత్తం బ్లాక్‌చైన్ వరుసగా అనుసంధానమైన బ్లాక్‌లతో ఏర్పడుతుంది
బ్లాక్లు కలిపి ఉంచిన లావాదేవీల సమూహాలతో ఏర్పడతాయి
లావాదేవీలు అంటే నెట్‌వర్క్‌లోని చిరునామాల మధ్య విలువ బదిలీలు, లేదా ప్రోగ్రామ్‌లకు ఇచ్చే సూచనలు

ఈ మూడు స్థాయిలు కలిసి క్రిప్టోగ్రాఫిక్ ఖాతా పుస్తకాన్ని ఏర్పరుస్తాయి: నెట్‌వర్క్‌లో జరిగిన అన్ని లావాదేవీల మార్చలేని చరిత్ర.

జ్ఞాన పరీక్ష 1

బ్లాక్‌చైన్ అంటే ఏమిటి?

[ ] బ్లాక్‌లు అనే క్రమబద్ధమైన లావాదేవీల సమూహాలు
[ ] ఎవరైనా చూడగల, ఎవరూ మార్చలేని భాగస్వామ్య రికార్డు
[ ] వరుసగా కలిపి ఉంచిన బ్లాక్‌లు
[ ] పైవన్నీ

ఖాతా పుస్తకం పరిశీలన

సాధారణ ద్రవ్య వ్యవస్థల్లో ఎవరి దగ్గర ఎంత డబ్బు ఉందో లెక్క ఉంచడానికి బ్యాంకుల వంటి మూడో పక్షాలను నమ్ముతాం. కానీ నిజంగా Bankless కావాలంటే, ఖాతా పుస్తకం నిర్వహణ కోసం ఒకే సంస్థను నమ్మాల్సిన అవసరం లేని వ్యవస్థ మనకు కావాలి.

బ్లాక్‌చైన్‌లో ఇప్పటివరకు జరిగిన అన్ని లావాదేవీల జాబితానే ఖాతా పుస్తకం. పబ్లిక్ బ్లాక్‌చైన్‌ల విషయంలో దాన్ని ఎవరైనా చూడవచ్చు. ఖాతా పుస్తకంలోని వేర్వేరు లావాదేవీ సమూహాలు బ్లాక్‌లుగా ఏర్పడతాయి, ఆ బ్లాక్‌లు కలిసి బ్లాక్‌చైన్ అవుతాయి.

కొత్త లావాదేవీలు ఖాతా పుస్తకంలో చేరినప్పుడు, ప్రతి చిరునామాలో ఉన్న బ్యాలెన్స్ తాజా అవుతుంది. గత లావాదేవీలను మార్చడం సాధ్యం కాదు. ఇది అందరి బ్యాంకు ఖాతా లావాదేవీల చరిత్రను ఎప్పుడైనా ఎవరైనా చూడగలగడం లాంటిది.

ఖాతా పుస్తకంలో లావాదేవీలు

కొన్ని ఉదాహరణ లావాదేవీలు చూద్దాం:

Alice, Bob-కు 5 ETH పంపుతారు
Bob, Charlie-కి 2 ETH పంపుతారు

ప్రతి లావాదేవీ చూపేది ఒక్కో చిరునామాలో క్రిప్టోకరెన్సీ మొత్తంలో వచ్చిన మార్పు మాత్రమే. కాబట్టి అన్ని లావాదేవీల తుది ఫలితమే ఒక్కో చిరునామా దగ్గర ఉన్న క్రిప్టోకరెన్సీ మొత్తం.

⇒ Alice 5 ETH కోల్పోయారు

⇒ Bob మొత్తం 3 ETH పొందారు (5 అందుకున్నారు, 2 పంపారు)

⇒ Charlie 2 ETH పొందారు

జ్ఞాన పరీక్ష 2

పబ్లిక్ బ్లాక్‌చైన్ ఖాతా పుస్తకాల గురించి కింది వాటిలో ఏది నిజం?

[ ] అన్ని లావాదేవీలు బహిరంగం, గత లావాదేవీలు మార్చలేనివి
[ ] ఏ చిరునామా దగ్గర ఎంత క్రిప్టో ఉందో ఖాతా పుస్తకం చూపుతుంది
[ ] కొత్త లావాదేవీలు చేరుతున్న కొద్దీ ఖాతా పుస్తకం పెరుగుతుంది
[ ] పైవన్నీ

వికేంద్రీకరణ

బ్లాక్‌చైన్ ఖాతా పుస్తకంలో చేరిన లావాదేవీలు మార్చలేనివి మాత్రమే కాదు, అవి పెద్ద కంప్యూటర్ నెట్‌వర్క్ అంతటా పంచుకుని ఉంటాయి. డేటాను మార్చే అధికారం ఏ ఒక్క సంస్థకూ లేకుండా చూడటానికి, బ్లాక్‌చైన్ ఖాతా పుస్తకం ప్రతులు నెట్‌వర్క్ అంతటా నోడ్ అనే అనేక కంప్యూటర్లలో ఉంటాయి.

ఇలా పంచుకున్న డేటానే బ్లాక్‌చైన్ ఖాతా పుస్తకాన్ని వికేంద్రీకృతమైనదిగా చేస్తుంది. డేటాను ఏ ఒక్క అధికార సంస్థా నియంత్రించదు. Ethereum వంటి బ్లాక్‌చైన్‌లు పబ్లిక్ కూడా, ఎందుకంటే ఖాతా పుస్తకాన్ని ఎవరైనా చూడవచ్చు.

ఈ పాఠం కోసం ఇంతే గుర్తుంచుకోండి: Ethereum నెట్‌వర్క్‌ను నడిపే అనేక కంప్యూటర్ల మధ్య ఖాతా పుస్తకం డేటా పంచుకుని ఉంటుంది.

జ్ఞాన పరీక్ష 3

బ్లాక్‌చైన్‌ను వికేంద్రీకృతంగా చేసేది ఏమిటి?

[ ] బ్లాక్‌చైన్‌లో ఒకే సంస్థ మాత్రమే రాయగలదు
[ ] ప్రభుత్వం పెట్టిన వికేంద్రీకరణ నిబంధనలను పాటిస్తుంది
[ ] అనేక కంప్యూటర్లలోని ఖాతా పుస్తకాన్ని ఏ ఒక్క సంస్థా నియంత్రించదు
[ ] ఖాతా పుస్తకం ఒకే సురక్షిత సర్వర్‌లో ఉంటుంది

బ్లాక్ నిర్మాణం

బ్లాక్‌చైన్‌ల ముఖ్య లక్షణం ఏమిటంటే, లావాదేవీ డేటా ఒక బ్లాక్‌లో చేరాక దాన్ని మార్చడం సాధ్యం కాదు. ఎందుకంటే ప్రతి బ్లాక్‌కు వేలిముద్ర లాంటి ప్రత్యేకమైన బ్లాక్ హాష్ ఉంటుంది. అదే బ్లాక్‌లను ఒకదాని తర్వాత ఒకటి కలిపి ఉంచుతుంది. ప్రతి వేలిముద్ర ముందటి దాని మీద ఆధారపడుతుంది. కాబట్టి ఆ వేలిముద్రను, దాని తర్వాత వచ్చే ప్రతి బ్లాక్ వేలిముద్రను మార్చకుండా గత లావాదేవీలను ఎవరూ మార్చలేరు.

కాబట్టి ప్రతి బ్లాక్ అంటే లావాదేవీల సమూహం, దానితో పాటు బ్లాక్ లోపలి సమాచారం నుంచి లెక్కించిన ప్రత్యేక వేలిముద్ర (దాని బ్లాక్ హాష్). ప్రతి బ్లాక్ ముందటి బ్లాక్ ప్రత్యేక వేలిముద్రను సూచిస్తుంది. అలా అవన్నీ కలిసి ఒకే అనుసంధానిత బ్లాక్‌చైన్ అవుతాయి.

జ్ఞాన పరీక్ష 4

బ్లాక్ హాష్ ఉద్దేశం ఏమిటి?

[ ] ఎవరూ చదవలేకుండా బ్లాక్ డేటాను ఎన్‌క్రిప్ట్ చేయడం
[ ] బ్లాక్‌లను కలపడం, గత లావాదేవీ డేటాను మార్చలేనిదిగా ఉంచడం
[ ] లావాదేవీలు సరైన చిరునామాకు వెళ్లేలా చూడటం
[ ] బ్లాక్‌చైన్ వికేంద్రీకృతంగా ఉండేలా చూడటం

బ్లాక్ లోపల

గుర్తుంచుకోండి, బ్లాక్ డేటా అంటే కలిపి ఉంచిన లావాదేవీల సమూహమే. ఒక బ్లాక్ లోపల చూస్తే లావాదేవీల జాబితా, ఆ బ్లాక్‌ను ఎవరు సృష్టించారనే కొంత సమాచారం కనిపిస్తాయి.

ఖాతా పుస్తకం గురించి చెప్పినప్పుడు చూసిన ఉదాహరణలో ఆ రెండు లావాదేవీలు ఒకే బ్లాక్‌లో చేరవచ్చు, లేదా కాలక్రమంలో వేర్వేరు బ్లాక్‌లలో పడవచ్చు. ఏ బ్లాక్‌లో చేరినా, చివరికి అవన్నీ మొత్తం బ్లాక్‌చైన్ ఖాతా పుస్తకంలో చేరుతాయి.

Alice, Bob-కు 5 ETH పంపుతారు
Bob, Charlie-కి 2 ETH పంపుతారు

బ్లాక్‌చైన్‌ను కలిపి ఉంచడానికి ప్రతి బ్లాక్ ముందటి బ్లాక్ బ్లాక్ హాష్ను కూడా సూచించాలని గుర్తుంచుకోండి.

జ్ఞాన పరీక్ష 5

బ్లాక్‌లో ఏ సమాచారం ఉంటుంది?

[ ] ముందటి బ్లాక్‌లలో ఉన్న మొత్తం సమాచారం
[ ] బ్లాక్ పరిమాణం అపరిమితం కాబట్టి బ్లాక్‌చైన్‌కు సంబంధించిన ఏదైనా
[ ] లావాదేవీ డేటా, ముందటి బ్లాక్‌కు ఒక సూచన
[ ] నిర్ణీత సమయంలో జరిగిన మొత్తం లావాదేవీ డేటా

ఒక్కో లావాదేవీ

ఏ బ్లాక్‌చైన్‌లోనైనా డేటా అంటే లావాదేవీల జాబితానే. అవి వినియోగదారుల మధ్య కదిలిన డబ్బు రికార్డులు. ప్రతి లావాదేవీ చెల్లుబాటు కావాలంటే పంపేవారి డిజిటల్ సంతకం దాని మీద ఉండాలి.

వాలెట్‌తో లావాదేవీని నిర్ధారించినప్పుడు మీరు చేసేది ఇదే: లావాదేవీకి అనుమతి ఇవ్వడానికి మీ డిజిటల్ సంతకం పెడతారు. చెక్కు, రసీదు లేదా క్రెడిట్ కార్డు బిల్లు మీద సంతకం పెట్టడానికి ఇది డిజిటల్ ప్రత్యామ్నాయం.

లావాదేవీలు క్రిప్టో ఆస్తులు పంపడం లాంటి సులభమైనవి కావచ్చు, లేదా క్రిప్టో ఆస్తులను స్వాప్ చేయడం, స్మార్ట్ కాంట్రాక్ట్ అనే ప్రత్యేక కోడ్‌ను మోహరించడం లాంటి సంక్లిష్టమైనవి కావచ్చు. ఆ కోడ్ ట్రిగ్గర్ అయినప్పుడు తనంతట తానే అమలవుతుంది.

చివరగా, ప్రతి లావాదేవీకి లావాదేవీ హాష్ అనే ప్రత్యేక డిజిటల్ గుర్తింపు ఉంటుంది. అది మరే లావాదేవీకీ ఉండదు. దీనివల్ల తర్వాత ఏ లావాదేవీనైనా సులభంగా సూచించవచ్చు, ఆ లావాదేవీ వివరాలు మారవని నమ్మవచ్చు.

జ్ఞాన పరీక్ష 6

బ్లాక్‌చైన్ డేటా అంటే బ్లాక్‌లుగా కూర్చిన లావాదేవీల జాబితానే. అలాంటి లావాదేవీలకు ఉదాహరణలు:

[ ] క్రిప్టో ఆస్తులు పంపడం లేదా అందుకోవడం
[ ] బ్లాక్ పరిమాణాన్ని మార్చడం
[ ] గత బ్లాక్‌చైన్ డేటాను మార్చడం
[ ] పైవన్నీ

వినియోగదారు చిరునామాలు

చిరునామా అనేది బ్లాక్‌చైన్‌లో ఎవరైనా వెతకగలిగే బహిరంగ గుర్తింపు. ఈమెయిల్ చిరునామా లాగే దానికి ఎవరైనా డబ్బు పంపవచ్చు. కానీ ఆ చిరునామాలోని డబ్బును ప్రైవేట్ కీ ఉన్నవారు మాత్రమే తెరిచి వాడగలరు.

Ethereum-లో ప్రతి చిరునామా _0x__________ అనే రూపంలో మొదలవుతుంది. ఆ చిరునామా పబ్లిక్ కీ నుంచి తీసిన 42 అంకెలు, అక్షరాలు ఇందులో ఉంటాయి.

బ్లాక్ ఎక్స్‌ప్లోరర్‌లో ఒక లావాదేవీని చూసినప్పుడు From: మరియు To: చిరునామాలు కనిపిస్తాయి. ఆ చిరునామాలను నియంత్రించే వ్యక్తులు ఎవరో ఇది చెప్పదు. కానీ బ్లాక్‌చైన్ ఖాతా పుస్తకం అంతటా క్రిప్టోకరెన్సీ కదలికను దీనితో ఎవరైనా ట్రాక్ చేయవచ్చు.

జ్ఞాన పరీక్ష 7

బ్లాక్‌చైన్ చిరునామాల గురించి ఏది నిజం?

[ ] బ్లాక్‌చైన్‌లోని వేర్వేరు పక్షాల బహిరంగ గుర్తింపులు ఇవి
[ ] Ethereum-లో ఇవి ఎప్పుడూ 0xతో మొదలవుతాయి
[ ] ప్రైవేట్ కీ ఉన్నవారు ఆ చిరునామాలోని డబ్బును వాడవచ్చు
[ ] పైవన్నీ